• Loading...


    Loading...

    Login






    Register





    A password will be mailed to you.

    Retrieve password





    A confirmation mail will be sent to your e-mail address.
  • » Zasada Podziału Władzy USA

    Zasada ta ma kluczowe znaczenie dla ustroju państwowego Stanów Zjednoczonych. Jej podstawy doktrynalne stworzył J. Locke w pracy Dwa traktaty o rządzie oraz Ch. De Montesquieu- O duchu praw, a udanego jej rozwinięcia dokonali twórcy konstytucji i praktyka polityczna, pozwalająca w dużym stopniu zrealizować cel koncepcji podziału władz-uniknięcie tyranii któregokolwiek z organów państwowych, a tym samym zachowanie wolności osobistej i politycznej obywateli. Zasada podziału władz zakłada, iż:

    1) aparat państwowy realizuje trzy odrębne funkcje: ustawodawczą, wykonawczą i sądową;

    2) każdej z nich powinna odpowiadać aktywność odrębnego organu państwowego-winna istnieć zasada niepołączalności funkcji i stanowisk;

    3) powinien istnieć system hamulców i równoważenie się poszczególnych organów państwa (checks and balances), uniemożliwiający dominację któregoś z nich nad pozostałymi.

    Aby uruchomić system równoważenia się władz, twórcy konstytucji poddali je różnym wpływom, tak żeby prezydent, członkowie Kongresu i sędziowie nie byli zawiśli ani jedni od drugich, ani od tego samego elektoratu. Prezydent miał być wybierany przez zgromadzenie elektorów, senatorowie przez legislatury stanowe, członkowie Izby Reprezentantów w głosowaniu powszechnym, sędziowie powoływani za zgodą Senatu przez prezydenta. Ponadto różne są okresy kadencji członków Senatu, Izby Reprezentantów, prezydenta; sędziowie powoływani są dożywotnio. Każda władza rządu centralnego posiada określone uprawnienia w wykonywaniu funkcji przez inną władzę. To co jest bowiem konieczne do sprawnego działania państwa, to nie całkowita niezależność i zupełna wyłączność funkcji, ale współzależność; stąd wybitny badacz R. Neustad trafnie określa amerykański system rządów jako system oddzielonych instytucji współuczestniczących w wykonywaniu funkcji państwowych czy też inaczej-wpływających na realizację funkcji państwowych (separated institutions sharing powers).

    (more…)

    » Władza Sądownicza

    W normowaniu organizacji sądownictwa federalnego konstytucja jest nader lakoniczna. Jedynie federalny Sąd Najwyższy powołany został bezpośrednio na mocy jej postanowień; do tworzenia niższych sądów upoważniony został Kongres, który czyni to drogą ustawodawstwa. Jurysdykcja sądów federalnych określona jest przede wszystkim konstytucyjnie i ustawowo. Podlegają jej wszystkie sprawy wynikające z konstytucji, ustaw federalnych i traktatów, spory, których stroną są Stany Zjednoczone, spory między stanami, spory między mieszkańcami różnych stanów, między stanami a obywatelami innego stanu itp. Sędziowie są niezawiśli. Gwarancją tego jest bezterminowy okres pełnienia funkcji sędziowskiej (nawet dożywotnio), a możliwość usunięcia sędziego za istotne przewinienia może nastąpić tylko w drodze osądzenia o skazania przez Kongres (impeachment). Niezawisłość sądów nie oznacza jednak ich całkowitej niezależności od pozostałych centralnych organów państwowych. Kongres dysponuje prawem tworzenia sądów, określania ich właściwości i organizacji (np. składu SN), wynagrodzenia sędziów. Ustawodawstwo może więc zawęzić zakres sądowej interpretacji, a przez zmianę konstytucji można nawet obalić dotychczasowe orzecznictwo SN. Prezydent zaś dysponuje, przy udziale Senatu, prawem mianowania sędziów federalnych w przypadku opróżnienia stanowiska przez śmierć lub rezygnację sędziego. Pozwala to prezydentowi na powoływanie sędziów generalnie podzielających jego poglądy polityczne, co oczywiście nie oznacza, by czuli się oni związani opiniami prezydenta w rozstrzyganiu konkretnych spraw. System sądów federalnych jest trójstopniowy. Składają się nań: *sądy dystryktowe (w liczbie 94), rozstrzygające jako sądy pierwszej instancji spory cywilne i karne przy udziale sędziego zawodowego i ławy przysięgłych; *sądy apelacyjne (jest ich 13), działające jako sądy odwoławcze od wyroków sądów dystryktowych, oraz *dziewięcioosobowy Sąd Najwyższy, który jest ostateczną instancją odwoławczą, posiadający w odniesieniu do niektórych spraw także uprawnienia pierwszej instancji i ferujący w tych kwestiach ostateczny wyrok, np. w sporach między federacją a stanem. Specyfiką drogi instancyjnej na szczeblu federalnym jest przede wszystkim to, iż Sąd Najwyższy ma dużą swobodę w doborze odwołań przyjętych do rozpoznania. Wybiera on, poza ściśle określonymi wyjątkami gdy nie może odmówić rozpatrzenia odwołania, tylko te sprawy, które jego zdaniem dotyczą ?istotnego problemu federalnego?, a więc odnoszą się do spraw ustrojowych. Jak słusznie twierdzi W. Szyszkowski, SN działa tu przede wszystkim jako organ polityczny- dokonujący wykładni konstytucji i związanych z nią ustaw, a nie tylko jako organ wymiaru sprawiedliwości. W amerykańskim systemie podziału władz i przy uwzględnieniu istotnej roli prawa precedensowego w systemie prawa rola sadów, w szczególności Sądu Najwyższego, dalece wykracza poza pozycję sądów znaną na gruncie kontynentu europejskiego, gdzie sądy powszechne, sprawując wymiar sprawiedliwości, rozpatrują i rozstrzygają spory cywilne i karne na podstawie obowiązujących aktów prawnych. O miejscu władzy sądowniczej w USA, plasującej się na równi z pozostałymi organami państwowymi, decydują jej funkcje. Jest ich trzy: *funkcja kreacyjna, *funkcja interpretacyjna, *funkcja ustrojodawcza; Dwie pierwsze są ściśle związane z ważnym miejscem prawa precedensowego w amerykańskim systemie źródeł prawa. Sądy, tworząc i posługując się precedensami, kreują obowiązujące normy prawne, które uzupełniają porządek ustawowy. Interpretując zaś akty Kongresu i władzy wykonawczej, sędziowie czynią to najczęściej przy uwzględnieniu reguł prawa precedensowego, w efekcie czego w znacznym stopniu określają treść stosowanych i podlegających wykładni ustaw. Funkcja ustrojodawcza wypływa z prawa wszystkich sądów powszechnych do badania konstytucji i legalności aktów prawnych.

    (more…)

    ›Translator‹

    Polish flagEnglish flagGerman flagFrench flag

    :: Waluty ::

    NBP
    2017-07-25
    USD - 3,6519 PLN
    AUD - 2,8949 PLN
    NZD - 2,7126 PLN
    CAD - 2,9183 PLN
    GBP - 4,7589 PLN
    // //

    :: Search ::

    :: Meteo ::

      New York City
    • New York
    • Overcast
    • Temperature: 7°C
    • Humidity: 56.7%
    • Wind: Calm
    • Dew Point: -1°C
    • Visibility: 13km
    • Clouds: Overcast
    • Barometer: 995 hPa
    • Sunrise: 7:03 am GMT
    • Sunset: 7:10 pm GMT

    :: Topics ::